မနုဿဗေဒ

ကျနော့်ကို မနုဿဗေဒ ကို စိတ်ဝင်စားအောင် ဆွဲဆောင်နိုင်တဲ့သူ ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ ကမ္ဘာမှာ နာမည်ကြီး သမိုင်းပညာရှင်တစ်ယောက်ဖြစ်တဲ့ ယူဗောနော်ဟာရာရီ (Yuval Noah Harari) ဖြစ်ပါတယ်။ သူက အစ္စရေးနိုင်ငံသား။ ဂျူးလူမျိုး။ ဂျေရုစလင် ဟီးဗရူးတက္ကသိုလ်၊ သမိုင်းဌာနက ပါမောက္ခ။ ၁၉၇၆ ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီ ၂၄ မှာ မွေးတယ်။ အင်္ဂလန်မှာ ရှိတဲ့...

ယဉ်ပါးနိုင်စွမ်း နှင့် မထိုးရသေးတဲ့ဂီယာတွေ

ဘဝမှာ အပြောင်းအလဲတစ်ခုကို လုပ်ဖို့၊ ကြံရွယ်တိုင်း ကျနော် လက်စွဲထားတဲ့ ဒဿနတစ်ခုဖြစ်တဲ့ “ကျနော်တို့ ဘဝမှာ မထိုးရသေးတဲ့ ဂီယာတွေ အများကြီး” ဆိုတဲ့ အဆိုအမိန့်က အမြဲတမ်းလိုလို သတိပေးနေတယ်။ ထိုနည်း လည်းကောင်း တစ်ခုခုကို အောင်မြင်အောင်လုပ်ဖို့အတွက် နည်းလမ်းရှာကြံရခက်ပြီး အကြပ်တွေ့နေရင်လည်း ဒီ ဒဿနကပဲ ကျနော် မတွေ့မိ၊ မသုံးမိသေးတဲ့ နည်းလမ်းတွေကို ဖော်ပြပေးခဲ့တယ်။ “ကျနော်တို့...

ကျောက်သုံးမျိုးနဲ့ လူသုံးမျိုး

တက္ကသိုလ်မှာ၊ ဘူမိဗေဒဘာသာရပ်ကို အရံဘာသာရပ်တစ်ခုအနေနဲ့ သင်ခဲ့ဖူးတယ်။ ဘူမိဗေဒဘာသရပ်ဟာ သိပ်စိတ်ဝင်စားစရာကောင်းတဲ့ ဘာသာရပ်ပါ။ သို့ပေမယ့် အင်ဂျင်နီယာမလုပ်တဲ့ ကျနော့်အနေနဲ့ လက်တွေ့ အသုံး မချနိုင်ခဲ့ဘူး။ ကျနော် စိတ်ဝင်စားတာ လူမှုသိပ္ပံနဲ့ နိုင်ငံရေးသိပ္ပံ။ ထို့နောက် သမိုင်း။ သမိုင်းထဲကနေ လူ့အဖွဲ့အစည်း တွေအကြောင်း လေ့လာရင်း၊ စာရေးတဲ့ကောင် ဖြစ်လာတယ်။ ဘူမိဗေဒဘာသာရပ်ကို တက္ကသိုလ်ပထမနှစ်မှာပဲ စတင်တွေ့ထိမိတယ်။ မြောက်မြောက်မြားမြား မဟုတ်ပါဘူး။...

သုတေသနနည်းနာ

ဒေါက်တာသန်းထွန်း၊ သုတေသနထုံးစာအုပ်စျေးစာပေ၊ ပထမအကြိမ်၂၀၀၃ မေ။သမိုင်းသုတေသနရေးသားနည်း။ ဒေါက်တာသန်းထွန်းသည် သမိုင်းသုတေသနကို တစ်သက်လုံးလုပ်သွားခဲ့သူဖြစ်ပါသည်။ သူ့ကို လူအများက သမိုင်းပညာရှင်ဟု ခေါ်ကြသည်။ ဒေါက်တာသန်းထွန်းကတော့ သူ့ကိုယ်သူ “သမိုင်းပညာရှာ” ဟုသာ ခံယူသည်။ ပညာရှင် မဟုတ်။ ပညာရှာဖြစ်သည်။ ကျနော် စီးရီးလိုက်ဖတ်သည့် စာရေးဆရာ၊ ပညာရှင်တချို့၏ စာအုပ်များ ရှိ ပါသည်။ မောင်စူးစမ်း၊ ကျော်ဝင်း၊ ဒေါက်တာအောင်ခင်၊ ဒေါက်တာမြင့်ဇော်၊...

လူမှုပထဝီဝင်

မကြင်ဌေး၊ လူမှုရေးပထဝီဝင် အဘိဓာန် (အင်္ဂလိပ် - မြန်မာ)နန်းဒေဝီစာပေ၊ ပထမအကြိမ်။၂၀၁၁ ဒီဇင်ဘာ။ အဘိဓာန်ကို အညွှန်းရေးရကောင်းသလား…ဆိုပြီး မဝေဖန်စေချင်ပါ။ ကျနော် ရေးသားခဲ့သော အဘိဓာန်တချို့ ရှိပါသည်။ ကျော်ဝင်း၏ ကမ္ဘာလုံးစီးပွားရေးအဘိဓာန်၊ မောင်ဝံသ၏ ခေတ်မီနိုင်ငံရေးဝေါဟာရအဘိဓာန် စသည့် စာအုပ်များဖြစ်ပါသည်။ ထိုနည်းလည်းကောင်း အဓိကဝေါဟာရများကို ရှင်းလင်းတင်ပြထားသည့်၊ ကျော်ဝင်း၏ အတောင်ပါသောစကားလုံးများ စာအုပ်ကိုလည်း အညွှန်းရေးဖူးပါသည်။ အညွှန်းဆိုကတည်းက ဖတ်စေချင်လို့၊...

တကယ့်ပညာရှင်

https://www.youtube.com/watch?v=_8kGEJ2fAKo&t=1s ပညာရှင်စရိုက်နဲ့ နိုင်ငံရေးသမားစရိုက် ဘာကွာသလဲဆိုတာ၊ ခဏ ခဏ သရုပ်ခွဲကြည့်မိတယ်။ တချို့ ပညာရှင်အကျင့်အကြံတွေ့ရတယ်။ ဒါပေမယ့် တကယ့်ပညာရှင်စစ်စစ် ဖြစ်မလာဘူး။ တချို့ နိုင်ငံရေးဝါသနာပါ တယ်။ ဒါပေမယ့် ပညာရှင်စစ်စစ် ဖြစ်လာတယ်။ နိုင်ငံရေးသမားနဲ့ ပညာရှင်တစ်ယောက်ရဲ့ မူလဗီဇတွေမှာ၊ ထပ်နေတဲ့ စရိုက်တွေ ရှိလိမ့်မယ်။ ဒါပေမယ့် တချို့နေရာတွေမှာ သွင်သွင်ကွဲပြားတာတွေ့ရတယ်။ အထင်အရှား ကွဲပြားတဲ့အချက် တချို့ကို...

ဗမာ့စိတ်ထား

Soul-of-Burma-by-Min-ThaytDownload “ရှဉ့်လည်း လျှောက်သာ ပျားလည်း စွဲသာ”“ကျွန်း ကိုင်းမှီ ၊ ကိုင်း ကျွန်းမှီ”“ဘုရားတောင် အမှီ ရှိမှ ပွင့်လို့ ရတာ”“ပါရမီဖြည့်ဖက်” ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်း“အတ္တာဟိ အတ္တနော နာထော” ဗမာတွေဟာ ဗုဒ္ဓအဟောထဲက ပဋ္ဌာန်းကျမ်းလာ အယူအဆတွေကို နားလည်လက်ခံထားတာတွေ့ရပါတယ်။ အဲသည့်အထဲမှာ အတွေ့ရများတဲ့အချက်ကတော့ - အညမညသဘော ဖြစ်ပါတယ်။ မြန်မာစကားပုံမှာ “ရှဉ့်လည်း လျှောက်သာ...

မြန်မာတွေရဲ့ “ဒဿနစားသုံးမှုပုံစံ”

တန်ဖိုးတွေ အကြောင်း​ ပြောချင်ပါတယ်။ ဒယ်အိုးဆရာတော် ဦးသုမင်္ဂလရဲ့ “တန်ဖိုး” တရားတော်မှာ၊ “တန်ဖိုးသိမှ တန်ဖိုးရှိတာ” လို့ ဟောပါတယ်။ တန်ဖိုးသိဖို့ ဆိုတာ မလွယ်ပါ။ တန်ဖိုးသိဖို့ဆိုတာ ဉာဏ်အလုပ်ဖြစ်ပါတယ်။ ဉာဏ်အလုပ်မလုပ်တဲ့လူ့အဖွဲ့အစည်းဟာ - တန်ဖိုး အမှန်ကို မသိနိုင်ပါ၊ ဉာဏ်အလုပ်လုပ်ဖို့ ပျင်းတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်း ဟာ တန်ဖိုးအမှန်ကို နားမလည်နိုင်ပါ။ ကျနော်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းဟာ ဘာကို...

ဗမာ့စိတ်ထား

https://www.youtube.com/watch?v=KYGP7ogp34I ယုံမှတ်လို့ ပုံအပ်ချစ်မိပြီဆို အသည်းစွဲချစ်လုံးလုံး မုန်းလျားလျား ဗမာတွေဟာ ဥပါဒါန်အစွဲအလမ်းကြီးတတ်သူမျိုးတွေဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ ဗုဒ္ဓသွန်သင်တဲ့ ဂတိ အစွဲအလမ်း (၄) မျိုးမှာ၊ ချစ်ရင်လည်း အချစ်ကြီး၊ မုန်းရင်လည်း အမုန်းကြီးတာကို တွေ့ရပါတယ်။ မြန်မာစကားမှာ - ချစ်လုံးလုံး မုန်းလျားလျား ဆိုတဲ့ စကား ရှိပါတယ်။ ချစ်ရင်လည်း ပုံပြီး ချစ်ပစ်လိုက်တယ်။ မျက်စိကို စုံမှိတ်၊...

တိုင်းပြည်တည်ဆောက်ရေး နည်းသစ်

တကယ်တော့ နည်းသစ်လို့တောင် ပြောလို့ မရပါ။ နည်းဟောင်းဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လူတွေ သိပ် ဂရုမမူ သတိမထား အပြော မများကြပါ။ တိုင်းပြည်တည်ဆောက်ရေးကို ပဋိညာဉ်တွေ၊ စာချုပ်တွေ၊ ကတိကဝတ်တွေ၊ သဘောတူညီမှုတွေနဲ့ နိုင်ငံရေးနည်းအားဖြင့် လုပ်ကြတာကလည်း တစ်ပိုင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ကျန်တဲ့တစ်ပိုင်းကတော့ နိုင်ငံရေးအရ မစွမ်းနိုင်မယ့် တိုင်းပြည်တည်ဆောက်ရေးကို ယဉ်ကျေးမှုအနုပညာအရ စွမ်းဆောင်နိုင်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။  အမာနည်းအားဖြင့် မစွမ်းနိုင်မယ့်...